Gevonden worden in ChatGPT: moet je hier als MKB nu al iets mee?

Marketingbureaus verkopen op dit moment één ding: GEO. Of AEO. Of LLMO. Drie nieuwe acroniemen voor "gevonden worden in ChatGPT, Gemini, Perplexity en Google's AI-antwoorden". Het abonnement begint vaak rond de 1.500 euro per maand, en de verkoopzin is steevast: AI verandert zoeken, dus jouw bedrijf moet nu mee.

Klopt dat? Deels. Maar de echte vraag voor een doorsnee MKB-bedrijf is niet of het verandert, maar of het nú al de moeite is om er geld in te steken. En zo ja: wat werkt aantoonbaar, en wat is marketing-bullshit? Wij hebben het zelf voor pailot.nl gedaan, dus dit stuk komt uit eigen praktijk.

Het verwante vraagstuk, of je die content ook met AI mag laten schrijven zonder dat Google je afstraft, behandelden we eerder. Dit stuk gaat over het spiegelbeeld: hoe je geciteerd wordt door een AI.

In het kort

• GEO (Generative Engine Optimization) gaat over gevonden worden in AI-antwoorden. AEO en LLMO zijn synoniemen die langzaam dezelfde kant op bewegen.
• Niet hetzelfde als Local SEO: dat is Google Maps en je Google Business Profile. Twee verschillende disciplines.
• AI-verkeer was bij de laatste NL-meting 0,10% van het totaal, terwijl reguliere Google-zoekopdrachten 45,58% leverden (SE Ranking, meting begin 2025). Het komt eraan, het is nu nog klein.
• Voor lokale dienstverleners (kapper, loodgieter): nog niet de moeite. Voor B2B-software, vergelijkings-content, kennis-onderwerpen: wel.
• Goede SEO-basis = circa 80% van het GEO-werk. De overige 20% is concreet en eenmalig: schema, llms.txt, Wikidata, en hoe je je content schrijft.

Even nuchter: wat is GEO eigenlijk?

GEO staat voor Generative Engine Optimization: het zorgen dat een AI-zoekmachine (ChatGPT-search, Perplexity, Google AI Overviews, Gemini) jouw site noemt of citeert als antwoord op een vraag. AEO (Answer Engine Optimization) en LLMO (Large Language Model Optimization) betekenen in praktijk hetzelfde; de termen wisselen omdat niemand het nog eens is over de naam.

Het verschil met klassieke SEO is subtiel. Bij SEO probeer je hoog te ranken in Google's blauwe links. Bij GEO probeer je geciteerd te worden in een AI-antwoord, of als bron genoemd te worden. Het onderliggende werk overlapt voor circa 80%: een goed gestructureerde, autoritatieve site die mensen vinden, vindt AI ook. De overige 20% is GEO-specifiek werk.

GEO is niet hetzelfde als Local SEO

Belangrijke verwarring direct uit de weg ruimen. Zoek je op "geo seo" in Google, dan krijg je twee soorten artikelen door elkaar:

• Local SEO (geografische SEO): zichtbaar worden in Google Maps en in lokale zoekopdrachten ("loodgieter Zwolle"). Het draait om je Google Business Profile, NAP-consistentie en lokale reviews. Voor een dienstverlener met een fysieke locatie of werkgebied is dit waar je tijd in moet steken.
• Generative Engine Optimization: zichtbaar worden in AI-antwoorden. Dat draait om iets totaal anders: schema-data, citaten in je tekst, autoriteit van je bronnen, brand-mentions buiten je eigen site.

Twee verschillende disciplines. Soms doe je beide, maar verwar ze niet. De rest van dit stuk gaat over GEO, niet over Local SEO.

De cijfers van 2026: hoe groot is dit nu echt?

Drie cijfers die het beeld scherp maken.

Google's AI Mode passeerde in mei 2026 het miljard gebruikers per maand, en AI Overviews zit op 2,5 miljard maandelijkse gebruikers (Sundar Pichai, Google I/O keynote 19 mei 2026). Indrukwekkende getallen, en ze laten zien dat AI-zoeken geen niche meer is.

Het effect op klassieke organic traffic: Ahrefs noteerde in december 2025, op basis van 300.000 zoekwoorden, dat AI Overviews de doorklik-ratio voor de top-rankende pagina met 58% verlaagt (was nog 34,5% in april 2025). Voor informational queries waar AI Overviews verschijnt, lekt er dus serieus verkeer weg.

Maar in Nederland is het AI-zoeken in absolute zin nog klein. SE Ranking analyseerde begin 2025 de NL-verkeersmix: AI-platforms (ChatGPT, Perplexity, Gemini) waren samen verantwoordelijk voor 0,10% van het totale webverkeer. Organic search (Google's blauwe links + AI Overviews samen) bleef 45,58%. Van dat AI-verkeer ging 88,49% via ChatGPT. Een nieuwere NL-meting is er op dit moment niet; wereldwijd groeit AI-verkeer door, dus reken het werkelijke aandeel inmiddels wat hoger, maar niet ineens tien keer zo groot.

Twee dingen tegelijk dus: AI-zoeken groeit hard, en het is nu nog een klein deel van het totaal. Voor de meeste NL-MKB-bedrijven betekent dat: het is nog geen prioriteit-één, maar je wil ook geen kans missen op iets dat over een jaar wel het verschil maakt.

Wat werkt aantoonbaar, en wat is marketing-bullshit

Hier wordt het concreet. Niet alles wat GEO-bureaus verkopen, doet wat het belooft. We splitsen het op in tactieken die werken (volgens onderzoek of officiële Google-richtlijn), tactieken die nog niet werken, en tactieken waar je weg moet blijven.

Werkt

• Een sterk SEO-fundament. Google zelf bevestigde in mei 2026: AI Mode en AI Overviews leunen op dezelfde ranking-systemen als reguliere Search. Schone HTML, snelle laadtijd, duidelijke heading-structuur, autoriteit. Geen GEO-werk; gewoon goede SEO.
• Citaten, quotes en harde cijfers in je content. Een Princeton-onderzoek uit 2024 (Aggarwal et al., gepubliceerd op KDD) testte op AI-citaties en vond dat drie tactieken structureel werken: bronnen citeren, quotes toevoegen, statistieken opnemen. Per tactiek 30 tot 40 procent meer AI-citaties.
• Antwoorden direct aan het begin van je sectie. Niet eerst opbouwen, dan antwoorden. AI-zoekmachines pakken liever de eerste twee zinnen van een paragraaf dan iets dat na drie alinea's komt.
• Schema.org gestructureerde data. Google zegt expliciet dat er geen speciale "AI-schema" nodig is, maar schone JSON-LD maakt je content beter te interpreteren. Indirect effect, geen hard cijfer, wel een baseline.
• Brand-mentions op YouTube, Reddit en LinkedIn. Adweek noteerde in 2026 dat YouTube nu in ongeveer 16% van de AI-antwoorden geciteerd wordt, Reddit in 10%. Aanwezig zijn op die platforms verhoogt je kans op een AI-vermelding.
• Wikipedia of Wikidata-presence. AI's leunen op Wikidata voor "wie is dit bedrijf?"-vragen. Wij hebben zelf een Wikidata-record aangemaakt en gelinkt vanuit ons schema. Concrete fix, eenmalig 15 minuten werk.
• Robots.txt die AI-crawlers toelaat. Als je GPTBot of CCBot blokkeert, ben je per definitie onzichtbaar voor de crawlers van OpenAI en Common Crawl. Toelaten is geen voordeel, het is een baseline.

Werkt (nog) niet

• llms.txt. Een bestand waarin je AI-crawlers een gestructureerde inhoudsopgave geeft van je site. Klinkt mooi, maar SE Ranking onderzocht 300.000 domeinen en vond geen statistisch significant verband tussen llms.txt en AI-citaties. Google's Gary Illyes bevestigde in juli 2025 dat Google llms.txt niet gebruikt. Wij hebben er één liggen, want het is 30 minuten werk en kan in 2027 wel relevant worden, maar reken er nu niet op.
• AI rank-tracking tools ("zie je positie in ChatGPT"). Rand Fishkin (SparkToro) deed in januari 2026 een onderzoek met 2.961 prompt-tests over 600 vrijwilligers in 12 categorieën. De uitkomst: vraag ChatGPT 100 keer om merken-aanbevelingen in dezelfde categorie en de kans dat je twee keer dezelfde lijst krijgt, is minder dan 1 op 100. Dezelfde volgorde: 1 op 1.000. Elke tool die je een "AI-ranking" geeft, geeft je in feite een gemiddelde van willekeurige uitkomsten.

Werkt niet, en kan je schaden

• Keyword-stuffing voor LLM's. Tekst volstoppen met zoekwoorden in de hoop dat AI je dan vaker citeert. Google's core updates straffen low-quality content af, of die nu door mens of AI is bedacht.
• AI-spinning. Content automatisch herschrijven naar tien varianten. Hetzelfde verhaal: Google's scaled content abuse-policy pakt dit aan, en AI-modellen leren om dergelijke content lager te wegen.

Voor wie is dit nu écht de moeite, en voor wie nog niet?

De rem-positie. Niet elke MKB-er moet hier nu in investeren. Een paar gevallen om mee te denken.

Lokale dienstverlener (kapper, loodgieter, autobedrijf, restaurant): voorlopig niet de moeite. Een analyse van OAT Marketing uit 2026 noteerde dat AI Overviews nu maar in ongeveer 7% van de direct-lokale zoekopdrachten verschijnen. Google geeft nog steeds voorrang aan de map-pack en Google Business Profile voor "near me"-intent. Tijd is beter besteed aan Local SEO en reviews.

B2B-software, consultancy, kennis-onderwerpen: wel serieus. Informational queries (waar mensen iets willen begrijpen of vergelijken) zijn precies waar AI Overviews dominant zijn geworden. Ahrefs noteerde 58% minder klikken op de top-pagina, en voor B2B-content is dat een serieuze omzet-impact.

Webshop / e-commerce: gemengd. Voor transactionele queries ("Nike sneakers maat 42") blijft Google's shopping-resultaat dominant. Voor pre-aankoop research-queries ("welke koffer voor een week vakantie") wint AI Overviews terrein. Investeer dus selectief: in je vergelijkings- en advies-content, niet in je product-pagina's.

B2B-dienstverlener (bureau, freelancer): licht relevant. Brand-vragen ("welke automatiseringsbureaus zijn er in Nederland") worden steeds vaker via ChatGPT gesteld. Maar Fishkin's onderzoek liet zien dat AI's wel een consistente "consideration set" hebben (top-merken in een smalle categorie verschijnen in 55-77% van de antwoorden), maar dat de volgorde inconsistent is. Brand-aanwezigheid bouwen werkt, ranking optimaliseren is loze moeite.

Wat het kost: een eerlijke rekensom, geen abonnementsverhaal

Voor een gemiddelde NL-MKB-site die SEO-basis al op orde heeft, ziet GEO-werk er ongeveer zo uit:

• Baseline GEO-hygiene (robots.txt voor AI-crawlers, schema-data, Wikidata-entry, llms.txt): 4 tot 8 uur eenmalig.
• Content-aanpassingen (eerste-paragraaf-antwoorden, statistieken toevoegen aan je top-pagina's, autoritatieve bronnen citeren): 1 tot 2 uur per pagina voor je top-10 pagina's, dus 10 tot 20 uur.
• Maandelijkse monitoring met een betrouwbare methode (niet een rank-tracker; wel een sample van 100 prompt-tests per kwartaal om visibility te schatten): 2 tot 4 uur per maand.

Eerste jaar: circa 80 tot 120 uur voor een MKB-site die SEO al op orde heeft. Dat is niet de 1.500 euro per maand die sommige bureaus claimen. Voor wie dit zelf doet of met een nuchter bureau: een fractie daarvan.

Vijf dingen die wij zelf hebben gedaan voor pailot.nl

Ter illustratie, omdat we het zelf hebben gedaan en de fixes makkelijk te kopiëren zijn:

• Robots.txt: GPTBot en CCBot expliciet toegestaan. Voorheen blokten we ze vanuit een "geen training data"-policy. Teruggedraaid, omdat blokkeren ook de retrieval-time-zichtbaarheid in ChatGPT-browsing en LLM-knowledge-grounding wegnam.
• Wikidata-record aangemaakt voor Pailot als bedrijf (Q139972917), met gevestigde locatie, oprichters, branche. Daarna in ons schema.org-bestand een `sameAs`-link gezet naar die Wikidata-URL. AI's gebruiken Wikidata om bedrijven van elkaar te onderscheiden.
• ProfessionalService-schema uitgebreid met `sameAs` (LinkedIn, Wikidata) en `areaServed` (geografische dekking). Dat geeft AI's iets concreets om te extraheren bij "AI-bureau in regio Kampen"-type vragen.
• llms.txt aangemaakt met regio-informatie en service-beschrijvingen. Eerlijk: SE Ranking laat zien dat dit nu nog geen citatie-lift geeft. Maar het is 30 minuten werk en kan in 2027 wel relevant worden.
• Brand-statement-consistentie over alle touchpoints (homepage, llms.txt, GBP, LinkedIn, Wikidata): dezelfde formulering, dezelfde regio, dezelfde dienstomschrijving. Maakt het voor AI's makkelijker om Pailot als één coherente entity te herkennen.

Meetbaar effect na zes weken? Nog te vroeg om te zeggen. Dat is meteen het eerlijke deel: GEO-werk is een lange-termijn-investering, niet een knop waar je morgen meer leads uit klikt. Wie 30 dagen na implementatie claimt al positie-stijging te zien, meet ruis.

Wat we niet doen, en waarom

• Geen AI rank-tracking tools. Per Fishkin: de meting is onbetrouwbaar.
• Geen "binnen 30 dagen geciteerd"-belofte. De realiteit is dat AI-systemen wekenlang moeten leren dat jouw site een goede bron is. Wie iets anders belooft, verkoopt iets dat hij zelf niet meten kan.
• Geen keyword-stuffing voor LLM's. Google straft dit af; AI-modellen wegen het lager.
• Geen abonnement voor 1.500 euro per maand voor "GEO-monitoring" zonder dat we eerst weten of jouw branche en site daarvan profiteren.

Dus, moet je nu iets met GEO?

Het korte antwoord: je SEO-fundament op orde houden is voor 80% al GEO. De andere 20% is concreet en eenmalig werk. Of de extra investering loont, hangt af van je branche.

Lokale dienst: nog niet, focus op Local SEO en reviews.

B2B-kennis of -software: wel, en begin bij content-aanpassingen op je top-pagina's.

Webshop: selectief, vooral op je advies-content.

Wat je in elk geval kunt doen: AI-crawlers toelaten in robots.txt, en een Wikidata-record claimen als je dat nog niet hebt. Dat zijn twee uur werk en kosten niets.

Loont het om hier verder in te investeren? Plan een gesprek. We hebben het zelf gedaan, dus we weten waar de echte winst zit en waar het marketingverhaal stopt.

Veelgestelde vragen

Wat is het verschil tussen GEO, AEO en LLMO?

In praktijk: niets noemenswaardigs. Drie acroniemen voor hetzelfde fenomeen (zichtbaar zijn in AI-antwoorden), bedacht door verschillende mensen. GEO is de meest gebruikte term in 2026, maar over een jaar kan het weer anders heten. De technieken eronder veranderen niet als de naam verandert.

Moet ik nu echt een Wikidata-record aanmaken?

Als je merk-naam ambigu is (lijkt op andere bedrijven, of is een gangbaar woord) of als je merk-zichtbaarheid in AI-antwoorden belangrijk is: ja. Het is 15 minuten werk en helpt AI's je te onderscheiden van naamgenoten. Bij ons (Pailot) was er een Duitse manufacturing-Pailot en een Mexicaanse taxi-app met dezelfde naam; de Wikidata-entry was nodig om duidelijk te maken dat wij een ander bedrijf zijn.

Klopt het dat ChatGPT mijn website kan citeren als bron?

Ja, ChatGPT met browsing aan (de meeste plus- en business-abonnementen) kan webpagina's lezen en citeren in zijn antwoord. Hoe vaak jouw site geciteerd wordt, hangt af van je domeinautoriteit, hoe duidelijk je content is geschreven, en of je in de onderliggende index zit. Garanties bestaan niet.

Wat als een AI iets verkeerds over mijn bedrijf zegt?

Dat gebeurt. Hallucinaties zijn een reëel risico waar je op moet rekenen. Wat je kunt doen: zorgen dat de juiste informatie zo duidelijk mogelijk op je eigen site staat (over-ons-pagina met feitelijke gegevens, schema.org-data, consistente brand-vermelding overal). AI's neigen naar het overnemen van wat consistent op het web staat. Verkeerde info over jezelf actief tegenspreken in een geupload document werkt niet: AI's leren niet ad hoc van wat je rechtstreeks tegen ze zegt.

Is dit niet de zoveelste marketinghype?

Deels. AI-zoeken is reëel en het groeit. Maar het was bij de laatste NL-meting nog maar 0,10% van het verkeer, en de tools die "AI-rankings tracken" zijn aantoonbaar onbetrouwbaar. Het gat tussen "is dit relevant" (ja, op termijn) en "moet ik er nu 1.500 euro per maand aan uitgeven" (zelden) is precies waar bureaus geld verdienen aan onzekerheid.

Hoe meet ik überhaupt of het werkt?

Niet met rank-trackers. Wel met: een periodieke (kwartaal) sample van 50 tot 100 prompt-tests op vragen waar jouw bedrijf zou moeten verschijnen, en kijken hoe vaak je geciteerd wordt. Plus monitoring van AI-referral traffic in je analytics (ChatGPT, Perplexity, Gemini sturen tegenwoordig wel referrer-info mee). Geen perfecte meting, wel een eerlijke.

Tot slot

Gevonden worden in AI-zoekmachines is een echt fenomeen, geen pure hype. Maar de hoek waaronder de meeste marketingbureaus het verkopen ("AI verandert zoeken, dus jouw bedrijf moet nu 1.500 euro per maand betalen") past meestal niet bij wat een doorsnee MKB-bedrijf op dit moment nodig heeft.

Werk eerst je SEO-fundament bij. Doe de paar concrete GEO-baseline-fixes (AI-crawlers toelaten, Wikidata, schema). Schrijf je content zo dat AI's makkelijk kunnen citeren (cijfers, bronnen, antwoorden vooraan). Voor de meeste MKB-bedrijven is dat genoeg, totdat we over een jaar of twee zien dat AI-verkeer écht structureel is.

Wil je weten of GEO voor jouw branche nu wél de moeite is? Plan een gesprek, dan kijken we naar je site, je branche en je zoekwoorden, en geven we je een eerlijk antwoord, ook als dat "doe dit nog niet" is.

Bronnen

• Google blog (Sundar Pichai), Search at I/O 2026 (19 mei 2026), https://blog.google/products-and-platforms/products/search/search-io-2026/ · AI Mode 1 miljard maandelijkse gebruikers, AI Overviews 2,5 miljard.
• Ahrefs, AI Overviews Reduce Clicks Update (4 februari 2026, data december 2025 vs december 2023 baseline), https://ahrefs.com/blog/ai-overviews-reduce-clicks-update/ · 58% CTR-daling top-pagina, op basis van 300.000 zoekwoorden (150.000 met AIO, 150.000 zonder).
• SparkToro × Gumshoe (Rand Fishkin), AI Brand Recommendations Inconsistency Study (27 januari 2026), https://sparktoro.com/blog/new-research-ais-are-highly-inconsistent-when-recommending-brands-or-products-marketers-should-take-care-when-tracking-ai-visibility/ · 2.961 prompt-tests, 600 vrijwilligers, 12 categorieën: minder dan 1 op 100 kans op identieke lijst.
• Aggarwal et al., GEO: Generative Engine Optimization (Princeton, IIT Delhi, Georgia Tech, AI2; KDD 2024), https://arxiv.org/abs/2311.09735 · drie tactieken (bronnen citeren, quotes, statistieken) geven elk 30-40% AI-citatie-lift.
• SE Ranking NL, AI-verkeer Nederland en België 2025, https://seranking.com/nl/blog/ai-verkeer-nederland-belgie-2025/ · AI-platforms 0,10% van NL-verkeer, ChatGPT 88,49% van AI-clicks.
• Search Engine Land, Google May 2026 Core Update, https://searchengineland.com/google-may-2026-core-update-rolling-out-now-478430 · context voor AI Mode rollout.
• Adweek, YouTube Overtakes Reddit as Go-To Citation Source on AI Search (2026), https://www.adweek.com/media/youtube-reddit-ai-search-engine-citations/ · YouTube 16% van AI-antwoorden, Reddit 10%.
• OAT Marketing, How Local Businesses Can Show Up on Google AI Overviews in 2026, https://oatmarketing.com/seo/how-local-businesses-can-show-up-on-google-ai-overviews-in-2026/ · 7% van direct-lokale queries triggert AIO.
• LinkBuildingHQ (citeert SE Ranking 300k-domein-studie), Should Websites Implement llms.txt in 2026, https://www.linkbuildinghq.com/blog/should-websites-implement-llms-txt-in-2026/ · 10,13% adoptie, geen statistisch significant citatie-effect, Google gebruikt llms.txt niet (Gary Illyes, juli 2025).